PayPal và Google Cloud cho rằng làn sóng thương mại internet tiếp theo sẽ dựa nhiều vào hạ tầng thanh toán crypto, vì các tác nhân AI không thể vận hành như người dùng thông thường trong hệ thống ngân hàng truyền thống. Tại Consensus Miami, hai bên nhấn mạnh ba mảnh ghép chính: giao thức thanh toán mở, danh mục sản phẩm đọc được bằng máy và cơ chế giữ tài sản số nhiều lớp để hạn chế rủi ro.
Tác nhân AI không thể mở tài khoản ngân hàng
Theo Richard Widmann, Giám đốc toàn cầu về chiến lược Web3 tại Google Cloud, trải nghiệm internet hiện nay được thiết kế cho con người, không phải cho các tác nhân AI tự động. Ông nói một tác nhân AI không thể có tài khoản ngân hàng, không phải vì khó, mà vì vướng cả rào cản công nghệ lẫn pháp lý.
Đó là lý do crypto được xem như một lớp thanh toán phù hợp hơn. Với đặc tính có thể lập trình và đọc được bằng máy, hạ tầng tiền số có thể giúp tác nhân AI thực hiện giao dịch mà không cần đi qua quy trình tài khoản truyền thống.
Google đẩy giao thức thanh toán mở AP2
Để giải quyết khoảng trống này, Google đã ra mắt Agentic Payments Protocol, gọi tắt là AP2. Đây là giao thức thanh toán mở dành cho tác nhân AI, đã được chuyển cho FIDO Foundation và có hơn 120 đối tác, bao gồm PayPal.
Widmann cho rằng tiêu chuẩn mở là nền tảng bắt buộc nếu muốn xây dựng thương mại tự động ở quy mô lớn. Cách tiếp cận này tương tự việc các tiêu chuẩn internet trước đây được đưa vào tổ chức trung lập để cộng đồng cùng phát triển.
PayPal xem tác nhân AI là kênh thương mại mới
May Zabaneh, lãnh đạo mảng crypto của PayPal, nói công ty đang nhìn tác nhân AI như kênh thương mại tiếp theo sau các giai đoạn ngoại tuyến, trực tuyến và di động. Theo bà, PYUSD, stablecoin của PayPal, là lớp thanh toán có thể lập trình tự nhiên, phù hợp với thương mại toàn cầu, trải nghiệm AI và tài sản được mã hóa.
PayPal cũng ghi nhận một khoảng cách lớn ở phía nhà bán hàng. Khảo sát của công ty cho thấy 95% nhà bán hàng đã thấy lưu lượng truy cập từ tác nhân AI, nhưng chỉ 20% có danh mục sản phẩm đọc được bằng máy. Điều này nghĩa là nhiều website đã có khách truy cập là AI, nhưng chưa chuẩn bị dữ liệu sản phẩm theo cách AI có thể hiểu và xử lý.
Trách nhiệm và bảo mật là điểm chưa thể xem nhẹ
Một câu hỏi lớn là ai chịu trách nhiệm nếu tác nhân AI mua nhầm hoặc thực hiện giao dịch sai. Zabaneh cho rằng toàn ngành phải xử lý rõ vấn đề này trước khi thương mại bằng AI được mở rộng.
Ở góc độ bảo mật, Widmann nói thiết kế giữ tài sản nhiều bên sẽ rất quan trọng. Google đã mở rộng nền tảng quản lý khóa Cloud KMS sang lưu ký crypto. Theo ông, tác nhân AI không nên giữ toàn bộ khóa riêng, mà chỉ giữ một phần trong nhiều mảnh khóa, để không thể tự ý chuyển tiền hoặc hành động đơn phương.
Muốn AI tự mua bán, niềm tin phải đi trước
Thông điệp từ PayPal và Google Cloud khá rõ: thương mại bằng tác nhân AI sẽ không thể mở rộng nếu chỉ có mô hình AI thông minh. Nó cần hạ tầng thanh toán mở, dữ liệu sản phẩm dễ đọc, cơ chế bảo vệ tài sản và khung trách nhiệm rõ ràng. Crypto có thể là lớp vận hành phù hợp, nhưng niềm tin vẫn là điều kiện quyết định để người dùng và doanh nghiệp chấp nhận giao quyền giao dịch cho AI.
