Thị trường tài chính toàn cầu rung lắc mạnh khi giá dầu tăng vọt do xung đột Trung Đông, làm dấy lên lo ngại lạm phát và lãi suất cao hơn. Trong khi đó, nhà đầu tư đổ tiền vào đồng USD để tìm thanh khoản, khiến chứng khoán châu Á và hợp đồng tương lai Phố Wall đồng loạt giảm mạnh.
Giá dầu tăng sốc khi xung đột Trung Đông leo thang
Giá dầu tăng mạnh khi thị trường lo ngại nguồn cung năng lượng bị gián đoạn bởi chiến sự giữa Mỹ, Israel và Iran.
- Dầu Brent tăng 17% lên 108,77 USD/thùng, mức tăng ngày lớn nhất kể từ đầu đại dịch năm 2020, sau khi đã tăng 28% trong tuần trước.
- Dầu thô Mỹ tăng 18% lên 107,56 USD/thùng, làm dấy lên nguy cơ giá nhiên liệu toàn cầu tăng nhanh.
Căng thẳng leo thang khi Iran bổ nhiệm Mojtaba Khamenei kế nhiệm lãnh tụ tối cao Ali Khamenei, cho thấy phe cứng rắn vẫn nắm quyền trong bối cảnh xung đột với United States và Israel.
Ngoài ra, tàu chở dầu vẫn chưa dám đi qua Strait of Hormuz, tuyến vận chuyển năng lượng quan trọng của thế giới, làm dấy lên lo ngại chi phí năng lượng sẽ duy trì ở mức cao trong thời gian dài.
Chứng khoán toàn cầu giảm mạnh
Căng thẳng địa chính trị và giá dầu tăng cao khiến thị trường chứng khoán toàn cầu lao dốc.
- Chỉ số Nikkei của Nhật Bản giảm 6,2%, sau khi đã mất 5,5% trong tuần trước.
- Thị trường Hàn Quốc giảm 7,3%, sau khi đã giảm hơn 10% trước đó.
- Hợp đồng tương lai S&P 500 giảm 1,8%, trong khi Nasdaq futures giảm 2,1%.
- Hợp đồng tương lai EUROSTOXX 50 và DAX của châu Âu đều giảm 2,5%.
Các thị trường châu Á chịu áp lực lớn vì nhiều nền kinh tế trong khu vực phụ thuộc vào nhập khẩu năng lượng.
Giá dầu cao đe dọa tăng trưởng kinh tế toàn cầu
Theo Bruce Kasman của JPMorgan, nếu giá dầu tiếp tục tăng, tăng trưởng kinh tế toàn cầu có thể bị ảnh hưởng đáng kể.
Ông dự báo kịch bản ngắn hạn có thể thấy dầu tăng lên gần 120 USD/thùng trước khi hạ nhiệt. Tuy nhiên nếu xung đột kéo dài, giá dầu có thể duy trì quanh 80 USD/thùng đến giữa năm.
Trong trường hợp xung đột mở rộng, giá dầu có thể vượt 120 USD/thùng, điều có thể đẩy kinh tế toàn cầu vào suy thoái.
Kasman ước tính chi phí năng lượng cao có thể:
- làm giảm tăng trưởng kinh tế toàn cầu khoảng 0,6% trong nửa đầu năm,
- đồng thời đẩy lạm phát tăng thêm khoảng 1%.
Ngân hàng trung ương đối mặt bài toán lạm phát
Giá năng lượng tăng khiến các ngân hàng trung ương gặp khó trong việc nới lỏng chính sách tiền tệ.
Lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm tăng 5 điểm cơ bản lên 4,189%, từ mức 3,926% chỉ một tuần trước. Nhà đầu tư lo ngại lạm phát cao có thể khiến Federal Reserve khó cắt giảm lãi suất.
Dữ liệu lạm phát Mỹ dự kiến công bố trong tuần này có thể cho thấy:
- CPI tháng 2 giữ ở 2,4%,
- lạm phát lõi theo thước đo của Fed ở 3,0%, vẫn cao hơn mục tiêu 2%.
Thị trường cũng bắt đầu đặt cược European Central Bank có thể phải tăng lãi suất, thậm chí sớm nhất vào tháng 6.
Đồng USD mạnh lên khi nhà đầu tư tìm thanh khoản
Trong bối cảnh bất ổn, nhà đầu tư đổ tiền vào đồng USD và tránh các đồng tiền của các nền kinh tế nhập khẩu năng lượng.
- USD tăng 0,4% lên 158,45 yen
- Euro giảm 0,8% xuống 1,1520 USD
- Đô la Úc giảm 0,9% xuống 0,6964 USD
Giá vàng bất ngờ giảm 2,4% xuống 5.047 USD/ounce, khi một số nhà đầu tư chốt lời sau đợt tăng mạnh trước đó để bù đắp thua lỗ ở các thị trường khác.
Xung đột Trung Đông có thể định hình xu hướng thị trường toàn cầu
Biến động mạnh của dầu, chứng khoán và tiền tệ cho thấy thị trường toàn cầu đang phản ứng nhạy cảm với căng thẳng địa chính trị. Nếu chiến sự tại Trung Đông kéo dài và làm gián đoạn nguồn cung năng lượng, lạm phát và chi phí tài chính có thể tiếp tục tăng, khiến triển vọng kinh tế và chính sách tiền tệ toàn cầu trở nên khó đoán hơn trong thời gian tới.
