Mỹ và Ấn Độ đạt thỏa thuận thương mại mới khi Washington giảm mạnh thuế nhập khẩu xuống 18%, đổi lại New Delhi cam kết chấm dứt mua dầu từ Nga và mở cửa sâu hơn thị trường cho hàng hóa Mỹ. Thỏa thuận do Tổng thống Donald Trump công bố đã ngay lập tức tác động tích cực tới thị trường tài chính Ấn Độ, nhưng vẫn để ngỏ nhiều chi tiết quan trọng.
Thỏa thuận thuế quan – năng lượng Mỹ–Ấn
Tổng thống Donald Trump cho biết Mỹ sẽ giảm thuế nhập khẩu đối với hàng hóa Ấn Độ từ 50% xuống còn 18%, đổi lại Ấn Độ đồng ý ngừng mua dầu từ Nga, hạ các rào cản thương mại và tăng mua năng lượng từ Mỹ. Thông tin được ông Trump công bố sau cuộc điện đàm với Thủ tướng Narendra Modi.
Một quan chức Nhà Trắng xác nhận Mỹ sẽ hủy bỏ mức thuế trừng phạt bổ sung 25% từng áp lên toàn bộ hàng nhập khẩu từ Ấn Độ vì nước này mua dầu Nga, vốn được cộng thêm vào mức thuế “đối ứng” 25% trước đó.
Theo ông Trump, Ấn Độ cũng cam kết mua hơn 500 tỷ USD năng lượng của Mỹ, bao gồm dầu, khí, than đá, cùng công nghệ, nông sản và các sản phẩm khác, đồng thời đưa thuế quan và rào cản phi thuế quan với hàng Mỹ về mức 0.
Thị trường Ấn Độ phản ứng tích cực
Thông tin thỏa thuận đã thúc đẩy mạnh cổ phiếu Ấn Độ niêm yết tại Mỹ. Infosys tăng 4,3%, Wipro tăng 6,8%, HDFC Bank tăng 4,4%, trong khi quỹ ETF iShares MSCI India tăng khoảng 3%. Đà tăng của nhóm cổ phiếu này cũng góp phần cải thiện tâm lý chung trên thị trường Mỹ, trong bối cảnh cổ phiếu công nghệ và AI đang thu hút dòng tiền.
Theo các nhà kinh tế, việc đưa thuế quan của Ấn Độ về mặt bằng 15–19%, tương đương các nền kinh tế châu Á khác, sẽ giúp giảm áp lực lên xuất khẩu và đồng rupee, vốn chịu ảnh hưởng nặng nề từ các biện pháp thuế của Mỹ thời gian qua.
Nhiều chi tiết vẫn chưa rõ ràng
Dù có tác động tức thì, thỏa thuận vẫn thiếu nhiều chi tiết then chốt, bao gồm thời điểm áp dụng mức thuế 18%, thời hạn Ấn Độ phải chấm dứt mua dầu Nga, cũng như danh mục cụ thể hàng hóa Mỹ mà Ấn Độ sẽ mua. Tính đến cuối ngày, Nhà Trắng chưa ban hành sắc lệnh tổng thống hay thông báo trên Công báo Liên bang để chính thức hóa các thay đổi.
Phía Ấn Độ và Nga cũng chưa đưa ra bình luận chính thức. Trước đó, các thỏa thuận thương mại của Mỹ với Nhật Bản hay Hàn Quốc thường đi kèm cam kết đầu tư hàng trăm tỷ USD vào Mỹ, nhưng thỏa thuận với Ấn Độ lần này chưa đề cập yếu tố này.
Dầu Nga, Venezuela và bài toán năng lượng của Ấn Độ
Ấn Độ hiện là nước nhập khẩu dầu lớn thứ ba thế giới, phụ thuộc tới 90% vào nguồn dầu nhập khẩu. Việc mua dầu Nga giá rẻ từ năm 2022 giúp New Delhi giảm chi phí, nhưng cũng khiến nước này chịu sức ép chính trị từ Mỹ. Gần đây, lượng dầu Nga nhập khẩu của Ấn Độ đã giảm dần, từ khoảng 1,2 triệu thùng/ngày trong tháng 1 xuống dự kiến 800.000 thùng/ngày vào tháng 3.
Ông Trump cũng để ngỏ khả năng Ấn Độ mua thêm dầu từ Venezuela để thay thế một phần nguồn cung từ Nga, trong bối cảnh Mỹ đang tái định hình quan hệ năng lượng tại Tây Bán Cầu.
Thỏa thuận lớn nhưng vẫn mang tính khung
Thủ tướng Modi gọi việc giảm thuế xuống 18% là “tin vui cho 1,4 tỷ người dân Ấn Độ”, trong khi Bộ trưởng Thương mại Piyush Goyal cho rằng thỏa thuận sẽ giúp Ấn Độ tiếp cận công nghệ Mỹ và mở ra cơ hội mới cho doanh nghiệp, nông dân và lao động tay nghề cao.
Tuy nhiên, với việc nhiều điều khoản còn chưa được làm rõ, thỏa thuận hiện mới mang tính khung chính sách, phản ánh nỗ lực của chính quyền Trump trong việc tái định hình chuỗi thương mại – năng lượng toàn cầu, đồng thời gây áp lực buộc các đối tác lớn phải lựa chọn lại chiến lược kinh tế và địa chính trị của mình.
