Quốc hội thông qua loạt điều chỉnh thuế, hoàn thiện khung pháp lý cho kinh tế số
Dựa trên ý kiến thảo luận của các đại biểu Quốc hội, thẩm tra của các Ủy ban và kết luận của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Chính phủ đã hoàn thiện dự thảo Luật Thuế thu nhập cá nhân (sửa đổi) và thông qua sau cuộc họp ngày 10-12. Bản dự thảo mới đã tiếp thu, chỉnh lý nhiều nội dung quan trọng nhằm giảm gánh nặng tuân thủ, đồng thời đáp ứng yêu cầu quản lý thị trường trong bối cảnh chuyển đổi số mạnh mẽ.
Thuế tài sản số chính thức có hiệu lực từ 1/7/2026
Theo Luật Thuế thu nhập cá nhân (sửa đổi) được Quốc hội thông qua ngày 10-12, thu nhập từ chuyển nhượng tài sản số chính thức được bổ sung vào diện chịu thuế, với thuế suất 0,1%.
Ngoài tài sản số, các loại thu nhập mới được bổ sung vào diện chịu thuế gồm:
- Chuyển nhượng tên miền quốc gia “.vn”;
- Chuyển nhượng kết quả giảm phát thải khí nhà kính, tín chỉ carbon;
- Chuyển nhượng biển số xe trúng đấu giá.
Động thái này được đánh giá là bước đi quan trọng trong việc hoàn thiện khung pháp lý cho thị trường tài sản số.
Tài sản số – động lực mới tại Diễn đàn Quản trị Doanh nghiệp Việt Nam 2025
Tại VCG Forum 2025 với chủ đề “Khai phá tiềm năng tài sản số”, bối cảnh trở nên đặc biệt khi Chính phủ vừa ban hành Nghị quyết 05/2025/NQ-CP về thí điểm thị trường tài sản mã hóa, đặt nền móng thể chế cho lĩnh vực còn mới tại Việt Nam.
Ông Nguyễn Đức Thuận, Chủ tịch VACD, nhấn mạnh:
- Việt Nam đang ở giai đoạn bản lề hướng đến mục tiêu trở thành quốc gia phát triển vào năm 2045.
- Việc mở rộng các thị trường mới, đặc biệt là tài sản số, có thể tạo ra kênh huy động vốn minh bạch và hiệu quả.
- Từ 1/1/2026, tài sản số sẽ chính thức bước ra khỏi “vùng xám”, mở ra cơ hội lớn cho doanh nghiệp và nền kinh tế.
Thành lập Ban quản lý thị trường giao dịch tài sản mã hóa
Ngày 10-12, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước công bố quyết định thành lập Ban quản lý thị trường giao dịch tài sản mã hóa – cơ quan đóng vai trò trọng yếu trong các việc như quản lý hoạt động giao dịch tài sản mã hóa, bảo vệ nhà đầu tư và đảm bảo an ninh tài chính quốc gia.
Sự ra đời của Ban quản lý được xem là phù hợp với xu thế toàn cầu và yêu cầu quản lý trong kỷ nguyên kinh tế số.
Hành lang pháp lý mới cho AI tạo sinh, blockchain, dữ liệu lớn
Luật Sở hữu trí tuệ sửa đổi đã luật hóa các vấn đề mới do công nghệ mang lại—AI tạo sinh, dữ liệu lớn, blockchain, tài sản số…
Theo đó, tổ chức và cá nhân được sử dụng văn bản, dữ liệu đã công bố hợp pháp để: Nghiên cứu khoa học, Thử nghiệm và Huấn luyện hệ thống AI, với điều kiện không ảnh hưởng bất hợp lý đến quyền lợi của tác giả và chủ sở hữu.
Điều chỉnh thuế đối với hộ và cá nhân kinh doanh
Luật sửa đổi mang đến các thay đổi đáng chú ý cho nhóm hộ, cá nhân kinh doanh:
- Tăng mức doanh thu không phải nộp thuế từ 200 triệu lên 500 triệu đồng/năm, đồng thời mức doanh thu không chịu thuế giá trị gia tăng cũng được nâng tương ứng.
- Bổ sung phương pháp tính thuế trên thu nhập đối với hộ, cá nhân có doanh thu từ 500 triệu đến 3 tỷ đồng/năm, áp dụng mức thuế suất 15%, tương đương thuế suất doanh nghiệp nhỏ.
- Người nộp thuế trong nhóm này được lựa chọn giữa hai phương pháp: tính thuế theo tỉ lệ doanh thu hoặc theo thu nhập.
Thuế đối với chuyển nhượng vàng miếng
Dự thảo quy định thu thuế 0,1% trên giá trị chuyển nhượng từng lần đối với vàng miếng.
Chính phủ sẽ:
- Quy định ngưỡng giá trị chịu thuế,
- Quy định thời điểm áp dụng thu thuế,
- Có quyền điều chỉnh thuế suất phù hợp lộ trình quản lý thị trường vàng.
Mục tiêu nhằm siết chặt quản lý hoạt động kinh doanh vàng, hạn chế đầu cơ và thu hút nguồn lực vào nền kinh tế thực.
Kết luận
Các chính sách thuế mới, đặc biệt là áp thuế 0,1% đối với giao dịch tài sản số từ 1/7/2026, cùng với việc thành lập Ban quản lý thị trường tài sản mã hóa và khung pháp lý cho AI – blockchain, cho thấy quyết tâm của Việt Nam trong việc quản lý chặt chẽ nhưng vẫn thúc đẩy đổi mới sáng tạo. Những bước đi này được kỳ vọng sẽ đặt nền tảng cho một thị trường tài sản số minh bạch, an toàn và trở thành động lực tăng trưởng mới của nền kinh tế số Việt Nam.
