Nhiều năm qua, cộng đồng đầu tư tiền mã hoá tại Việt Nam phát triển chủ yếu nhờ hoạt động liên kết giới thiệu, chia hoa hồng, nội dung “share kèo” từ KOL hoặc nhà đầu tư tự do. Tuy nhiên, tất cả diễn ra trong vùng xám pháp lý vì các sàn quốc tế chưa được công nhận, cũng như không có quy định quản lý cụ thể.
Hiện nay, nghị quyết số 05/2025/NQ-CP chính thức có hiệu lực, thị trường tài sản mã hóa Việt Nam chính thức bước sang giai đoạn mới với hành lang pháp lý rõ ràng và bắt đầu siết chặt các hoạt động giới thiệu, hợp tác ref, affiliate, môi giới hay quảng bá sàn giao dịch chưa được cấp phép.
Theo văn bản được Chính phủ ban hành, Nghị quyết số 05/2025 đã được thay đổi như sau:
– Chỉ những tổ chức/cá nhân được Bộ Tài chính cấp phép mới được quảng bá hoặc tiếp thị liên quan đến tài sản mã hóa.
– Việc chia sẻ link giới thiệu (ref), kêu gọi đầu tư cho sàn chưa được phê duyệt có thể bị xem là hoạt động môi giới hoặc quảng bá trái phép.
– Sau 6 tháng kể từ khi có tổ chức đầu tiên được cấp phép bởi Bộ Tài chính, nhà đầu tư trong nước nếu phát sinh giao dịch ngoài hệ thống này có thể bị xử phạt hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự – dấu mốc quan trọng xác lập ranh giới rõ ràng giữa hoạt động hợp pháp và vi phạm pháp luật.
Khi khung pháp lý đã thiết lập, bất kỳ hình thức quảng cáo bao gồm giới thiệu sàn, chào mời đầu tư đều bị giám sát chặt chẽ. Những KOL có thể đối mặt với những hệ quả sau khi chia sẻ bài đăng, video hoặc nội dung chứa link đễn đến sàn không phép:-
– Phạt hành chính, buộc tháo gỡ nội dung.
– Đình chỉ hoạt động truyền thông, quảng cáo.
– Truy cứu hình sự nếu liên quan đến lừa đảo, huy động vốn hoặc gây thiệt hại nghiêm trọng cho nhà đầu tư.
Ngoài rủi ro pháp lý, uy tín cá nhân của KOL, nhà môi giới và người làm ref cũng sẽ chịu ảnh hưởng nặng nề. Trong bối cảnh thị trường tài sản mã hoá ngày càng được minh bạch hóa, chỉ một sai phạm cũng có thể khiến cộng đồng tẩy chay hoặc mất cơ hội hợp tác với các thương hiệu lớn.
Đáng chú ý, các cá nhân hay tổ chức cần nắm được các nguyên tắc then chốt, bao gồm:
– Hợp tác với sàn được cấp phép: Khi sàn đáp ứng điều kiện và được Bộ Tài chính phê duyệt, KOL/môi giới có thể hoạt động dưới hình thức đại lý hợp pháp, ký hợp đồng rõ ràng và nhận hoa hồng minh bạch.
– Thực hiện nghĩa vụ thuế: Thu nhập từ hoa hồng, quảng bá hoặc ref phải được kê khai và nộp thuế. Theo Thông tư 40/2021/TT-BTC, hộ kinh doanh hoặc cá nhân cung cấp dịch vụ (bao gồm cả hoạt động affiliate hoặc quảng bá nội dung số) có doanh thu từ 100M đồng/năm trở lên sẽ phải nộp:
+ 5% thuế GTGT.
+ 2% thuế TNCN.
+ Tổng cộng 7% trên doanh thu chịu thuế.
Tuy nhiên, cách xác định thuế với affiliate crypto hiện vẫn là câu hỏi lớn trong Nghị quyết số 05: Liệu sẽ áp dụng thuế khoán 7% như hộ kinh doanh dịch vụ, hay tính theo thuế lũy tiến tối đa 35% như người làm công ăn lương? Đây chính là câu hỏi lớn được cộng đồng KOL và IB đặt ra, bởi cách tính thuế sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng hoạt động và tính cạnh tranh của họ trong giai đoạn tới.
– Đổi cách tiếp cận và nội dung truyền thông: Nội dung cần chuyển hướng sang phân tích, chia sẻ kiến thức, cảnh báo rủi ro và đính kèm tuyên bố miễn trừ trách nhiệm đầu tư (disclaimer) rõ ràng. Đó là cách thể hiện sự chuyên nghiệp, đồng thời bảo vệ bản thân trước mọi tranh chấp.
– Xây dựng hồ sơ hợp tác minh bạch: Có hợp đồng truyền thông rõ ràng, lưu trữ dữ liệu trao đổi, và chỉ làm việc với đối tác có giấy phép. Đây là bước bắt buộc nếu muốn hợp tác với sàn lớn hoặc cơ quan báo chí, thương hiệu uy tín.
